Từ ngày 1/1/2026, phương pháp thuế khoán đối với hộ kinh doanh chính thức bị bãi bỏ. Thay vì nộp thuế theo mức khoán do cơ quan thuế ấn định, hộ kinh doanh chuyển sang kê khai thuế hộ kinh doanh theo doanh thu thực tế. Đây là thay đổi lớn nhất trong nhiều năm với hàng triệu hộ kinh doanh, và cũng là lý do nhiều chủ hộ đang loay hoay với sổ sách, hóa đơn và tờ khai.
Bài viết này giải thích ngắn gọn, đúng trọng tâm: bỏ thuế khoán 2026 nghĩa là gì, ngưỡng 500 triệu áp dụng ra sao, hộ kinh doanh cần làm gì từng bước, và những sai lầm hay gặp nhất.
Bỏ thuế khoán 2026 nghĩa là gì?
Trước đây, thuế khoán là cách tính thuế dựa trên doanh thu khoán do cơ quan thuế xác định. Từ 1/1/2026, theo khoản 6 Điều 10 Nghị quyết 198/2025/QH15, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh không còn áp dụng phương pháp khoán mà nộp thuế theo pháp luật về quản lý thuế, tức là kê khai theo doanh thu thực tế phát sinh.
Bạn có thể đọc thêm phân tích về Nghị quyết 198/2025/QH15 để hiểu rõ bối cảnh thay đổi chính sách thuế.
Nói dễ hiểu: doanh thu thực tế bao nhiêu, ghi chép và kê khai bấy nhiêu. Kê khai đúng giúp hộ kinh doanh minh bạch hơn, nhưng cũng đòi hỏi chủ hộ phải giữ chứng từ, ghi sổ và nộp tờ khai đúng hạn. Bạn có thể tham khảo quy trình 8 bước chuyển đổi từ hộ khoán sang hộ kê khai để hình dung toàn bộ lộ trình.
Cùng thời điểm này, lệ phí môn bài cũng được bãi bỏ từ năm 2026, giúp giảm một khoản nghĩa vụ hành chính cho hộ kinh doanh và doanh nghiệp. Tuy nhiên, bãi bỏ lệ phí môn bài không đồng nghĩa với việc không còn nghĩa vụ thuế khác.
Ngưỡng doanh thu 500 triệu: ai được miễn thuế?
Một điểm rất quan trọng trong chính sách thuế hộ kinh doanh 2026 là ngưỡng doanh thu 500 triệu đồng/năm. Theo Nghị định 68/2026, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ hoạt động sản xuất, kinh doanh từ 500 triệu đồng/năm trở xuống không phải nộp thuế giá trị gia tăng và không phải nộp thuế thu nhập cá nhân.
Ngược lại, nếu doanh thu vượt 500 triệu đồng/năm, hộ kinh doanh phải thực hiện nghĩa vụ thuế theo quy định hiện hành. Thuế giá trị gia tăng với hộ kinh doanh thường tính theo phương pháp trực tiếp trên doanh thu, với tỷ lệ phần trăm tùy ngành nghề, ví dụ phân phối, cung ứng hàng hóa 1%, dịch vụ 5%, sản xuất, vận tải, dịch vụ gắn với hàng hóa và xây dựng có bao thầu nguyên vật liệu 3%, hoạt động kinh doanh khác 2%.
Lưu ý: được miễn thuế không có nghĩa là được miễn ghi chép và kê khai. Hộ kinh doanh vẫn cần tuân thủ yêu cầu quản lý thuế, ghi nhận doanh thu minh bạch để chứng minh mình thuộc ngưỡng miễn thuế khi cơ quan thuế kiểm tra.
Hộ kinh doanh cần làm gì để kê khai đúng?
Dưới đây là checklist thực hành mà chủ hộ có thể áp dụng ngay:
- Làm thủ tục chuyển đổi phương pháp tính thuế từ khoán sang kê khai với cơ quan thuế, theo mẫu và hướng dẫn hiện hành, ví dụ mẫu 08-MST theo Thông tư 86/2024/TT-BTC.
- Kiểm kê tồn kho tại thời điểm chuyển đổi, cả hàng có hóa đơn và hàng chưa có hóa đơn, để làm căn cứ ghi sổ đầu kỳ.
- Tách bạch tài khoản ngân hàng kinh doanh và tài khoản cá nhân. Việc trộn dòng tiền là nguyên nhân phổ biến khiến cơ quan thuế khó xác định doanh thu thực tế.
- Ghi sổ kế toán theo Thông tư 88, lưu giữ hóa đơn đầu vào, hóa đơn đầu ra và chứng từ chi phí đầy đủ.
- Đăng ký và sử dụng hóa đơn điện tử nếu thuộc đối tượng bắt buộc.
- Nộp tờ khai đúng hạn: kê khai theo quý thì chậm nhất là ngày cuối cùng của tháng đầu tiên của quý tiếp theo; kê khai theo tháng thì chậm nhất là ngày 20 của tháng tiếp theo.
Nếu khối lượng chứng từ lớn hoặc chủ hộ chưa quen với sổ sách, việc dùng dịch vụ kế toán trọn gói tại Hưng Yên sẽ giúp giảm rủi ro kê khai sai, nộp chậm và bị ấn định thuế.
Hóa đơn điện tử: không làm là thiếu
Hộ kinh doanh nộp thuế theo phương pháp kê khai phải sử dụng hóa đơn điện tử theo quy định. Với nhóm bán lẻ và dịch vụ trực tiếp đến người tiêu dùng có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở lên, quy định về hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền cũng cần được lưu ý, vì hóa đơn phải kết nối dữ liệu với cơ quan thuế.
Thực tế, nhiều hộ kinh doanh nhỏ gặp khó ở khâu này vì hàng hóa nhập nhỏ lẻ, mua ở chợ hoặc từ hộ nông dân nên khó lấy hóa đơn đầu vào đầy đủ. Cách xử lý an toàn là ghi nhận đầy đủ chứng từ hiện có, lập bảng kê theo quy định và hỏi rõ cơ quan thuế hoặc đơn vị tư vấn trước khi quyết toán, thay vì bỏ sót doanh thu.
Những sai lầm hay gặp nhất
- Nghĩ rằng doanh thu dưới 500 triệu thì không cần ghi sổ hay kê khai gì.
- Dùng chung một tài khoản cho chi tiêu gia đình và tiền bán hàng.
- Không lưu hóa đơn đầu vào, đến khi kê khai thì không chứng minh được chi phí.
- Nộp tờ khai trễ vì chờ đến cuối quý mới tổng hợp sổ sách.
- Tự kê khai khi chưa hiểu tỷ lệ thuế theo ngành nghề của mình.
Câu hỏi thường gặp
Hộ kinh doanh doanh thu dưới 500 triệu/năm có phải kê khai không?
Được miễn thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân không có nghĩa là miễn mọi nghĩa vụ quản lý thuế. Hộ kinh doanh vẫn cần ghi chép doanh thu, lưu chứng từ và thực hiện kê khai theo hướng dẫn của cơ quan thuế.
Kê khai thuế hộ kinh doanh theo tháng hay theo quý?
Đa số hộ kinh doanh kê khai theo quý. Trường hợp doanh thu rất lớn, ví dụ trên 50 tỷ đồng/năm, có thể phải kê khai theo tháng. Chủ hộ nên xác nhận kỳ kê khai của mình với cơ quan thuế quản lý trực tiếp.
Nên tự làm hay thuê dịch vụ kế toán?
Nếu hộ kinh doanh ít chứng từ và chủ hộ nắm rõ quy định, tự làm là khả thi. Nếu nhiều chứng từ, có hóa đơn điện tử từ máy tính tiền hoặc sắp mở rộng quy mô, thuê dịch vụ sẽ an toàn hơn. Một số chủ hộ sau giai đoạn kê khai ổn định còn cân nhắc chuyển lên mô hình công ty, khi đó có thể tham khảo dịch vụ thành lập công ty tại Hưng Yên để so sánh chi phí và nghĩa vụ thuế.
Kết luận
Bỏ thuế khoán 2026 không phải là tăng thuế với mọi hộ kinh doanh, mà là chuyển sang quản lý theo doanh thu thực tế. Ai ghi chép tốt, tách bạch dòng tiền và nộp tờ khai đúng hạn sẽ thích ứng nhanh hơn. Ai vẫn làm theo thói quen cũ rất dễ bị sai sót, nộp chậm hoặc bị ấn định doanh thu.
Nếu bạn là hộ kinh doanh tại Hưng Yên và cần người rà soát sổ sách, hướng dẫn kê khai hoặc nhận trọn gói công việc kế toán thuế, hãy liên hệ Kế Toán Xuân Nhi qua hotline 0345.49.1111 để được tư vấn theo đúng quy mô và ngành nghề của bạn.
Lưu ý: bài viết mang tính hướng dẫn chung theo quy định đã được công bố, không thay thế tư vấn cho từng trường hợp cụ thể. Với trường hợp đặc thù, chủ hộ nên đối chiếu với cơ quan thuế quản lý trực tiếp trước khi nộp tờ khai.
